Gorzkie Żale II: Część druga
Druga część Gorzkich Żali rozważa cierpienia Zbawiciela od niesłusznego oskarżenia aż do ukoronowania cierniem. Nabożeństwo to prowadzi do głębszej skruchy i współczucia wobec Chrystusa, który dobrowolnie przyjął zniewagi dla zbawienia ludzi.
W drugiej części rozmyślania Męki Pańskiej będziemy rozważać, co ucierpiał Pan Jezus od niesłusznego oskarżenia przed sądem aż do okrutnego cierniem ukoronowania. Te zaś rany, zniewagi i zelżywości Temuż Jezusowi cierpiącemu ofiarować będziemy za całe chrześcijaństwo: na uproszenie pokoju i zgody między panami chrześcijańskimi, wzajemnego znoszenia się w miłości chrześcijańskiej, prawdziwej jedności i słodkiego pokoju, a także dla uproszenia sobie odpuszczenia grzechów i karania za nie, mianowicie: powietrza, głodu, ognia i wojny.
Hymn
Przypatrz się, duszo, jak cię Bóg miłuje,
Jako dla ciebie Sobie nie folguje;
Przecież Go bardziej, niż żydowska dręczy,
Złość twoja męczy.
Stoi przed sędzią Pan świata wszystkiego,
Cichy Baranek wzgardzenia wielkiego,
Przez białą szatę, którą jest odziany,
Głupim nazwany.
Za moje złości grzbiet srodze biczują,
Pójdźmy, grzesznicy, oto nam gotują
Z Krwi Chrystusa dla serca ochłody
Zdrój żywej wody.
Pycha światowa niechaj co chce wróży,
Co na swe skronie wije wieniec z róży.
W szkarłat na pośmiech, cierniem Król zraniony,
Jest ozdobiony.
Oby się serce we łzy rozpływało,
Że Cię, mój Jezu, sprośnie obrażało,
Żal mi, ach, żal mi, ciężkich moich złości,
Dla Twojej miłości.
Lament duszy nad cierpiącym Panem Jezusem
Jezu, od Żydostwa niewinnie, jako łotr godzien śmierci obwołany - Jezu mój kochany.
Jezu, od złośliwych morderców po ślicznej Twarzy tak sprośnie spluwany.
Jezu, od okrutnych oprawców na sąd Piłata jak zbójca szarpany.
Jezu, od Heroda i dworzan, Królu Chwały, zelżywie wyśmiany.
Jezu, w białą szatę szyderską na większy pośmiech i hańbę ubrany.
Jezu, u kamiennego słupa niemiłosiernie biczami usmagany - Jezu mój kochany.
Jezu, aż do mózgu przez czaszkę ciernia kolcami ukoronowany.
Jezu, z naigrawania się Żydów na pośmiewisko purpurą odziany.
Jezu, w głowę trzciną ubity, Królu Boleści, klęcząc naigrywany.
Bądź pozdrowiony! Bądź pochwalony!
Dla nas zelżony, wszystek skrwawiony.
Bądź uwielbiony! Bądź wysławiony!
Boże nieskończony.
Rozmowa duszy z Matką Bolesną
Ach, widzę Syna Mojego,
Przy słupie obnażonego,
Rózgami zesieczonego.
Święta Panno! dopuść na mnie,
Niech ran Syna Twojego znamię
Mam w sercu wyryte.
Widząc, ach, jako mizernie
Ostre głowę rani ciernie,
Dusza moja ustaje.
O Maryjo! Syna Twojego,
Ostrym cierniem zranionego,
Podzielże ze mną mękę.
Obym ja, Matka strapiona,
Mogła na swoje ramiona
Złożyć Krzyż Twój, Synu mój.
Proszę, o Panno jedyna,
Bez przestanku Twego Syna,
Niechaj z Tobą krzyż noszę.
Tekst pochodzi z "Ołtarzyka polskiego katolickiego nabożeństwa", druk G. Jałkowskiego, Grudziądz, XIX w. Jest to staropolska, rozszerzona wersja drugiej części Gorzkich Żali, odprawianych tradycyjnie w okresie Wielkiego Postu.
